De Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD) is bedoeld om de Non-Financial Reporting Directive (NFRD) te vervangen. De rapportagestandaarden die in de CSRD zijn vastgelegd, zijn uitgewerkt in de European Sustainability Reporting Standards (ESRS). De CSRD is in januari 2023 in werking getreden en moet in alle EU-lidstaten worden geïmplementeerd. Deze nieuwe richtlijn verplicht alle grote en beursgenoteerde ondernemingen (micro-ondernemingen uitgezonderd) om informatie te verstrekken over:
Impactmaterialiteit (inside-out): de impact van hun activiteiten op mens en milieu.
Financiële materialiteit (outside-in): de impact, risico's en kansen die voortvloeien uit thema's op het gebied van milieu, maatschappij en governance (oftewel ESG).
Onder de voorganger van de CSRD, de NFRD, hadden ondernemingen de vrijheid om zelf te bepalen hoe en waar zij over milieu- en maatschappelijke effecten rapporteerden. Daardoor was het vaak lastig om de prestaties van ondernemingen te vergelijken, omdat zij de rapportagemethoden zelf konden bepalen. De CSRD brengt hierin verandering. Doordat ondernemingen nu op een gestandaardiseerde manier moeten rapporteren, zijn ze veel eenvoudiger te vergelijken. De Europese Commissie hoopt dat hoogwaardige en betrouwbare openbare duurzaamheidsrapportage leidt tot meer financiering voor economisch duurzame activiteiten en de transitie naar een duurzamere wereld versnelt.
De CSRD heeft tot doel de informatieverplichtingen te herzien en te versterken door relevante, vergelijkbare, betrouwbare en toegankelijke duurzaamheidsinformatie te bieden voor investeerders en stakeholders. De CSRD breidt de reikwijdte van duurzaamheidsinformatie aanzienlijk uit, verhoogt het aantal rapporterende ondernemingen dat deze informatie moet verstrekken en verplicht een beperkte mate van zekerheid (limited assurance) voor het gepubliceerde duurzaamheidsverslag.
Reikwijdte van de CSRD
Zodra de CSRD van kracht wordt, moeten veel meer ondernemingen over duurzaamheid gaan rapporteren. Nu zijn dat alleen de grote beursgenoteerde ondernemingen, banken en verzekeraars. Binnenkort zijn dit alle grote ondernemingen, beursgenoteerd en niet-beursgenoteerd. In het algemeen zijn ondernemingen die gedurende twee opeenvolgende boekjaren aan twee van de drie criteria voldoen, verplicht te rapporteren:
€ 50 miljoen netto-omzet;
€ 25 miljoen aan activa; en/of
250 werknemers of meer.
Dit betekent dat de volgende soorten ondernemingen binnen de reikwijdte vallen:
Grote, beursgenoteerde ondernemingen, banken en verzekeraars die al onder de NFRD vielen (ook wel OOB's genoemd).
Andere beursgenoteerde EU-ondernemingen die voorheen niet onder de NFRD vielen.
Beursgenoteerde Europese mkb-ondernemingen (die op basis van vereenvoudigde standaarden mogen rapporteren).
Grote niet-beursgenoteerde Europese ondernemingen.
Daarnaast moeten niet-Europese ondernemingen met significante activiteiten in de EU (dat wil zeggen een jaaromzet van meer dan 150 miljoen euro in de EU) aan de regels voldoen.
"De tijd dat ondernemingen uitsluitend op basis van financiële prestaties werden beoordeeld, is nu definitief verleden tijd."
CSRD-rapportage
De CSRD verplicht tot rapportage van toekomstgerichte, retrospectieve, kwalitatieve en kwantitatieve informatie die nodig is om de impact van een onderneming op duurzaamheidsthema's te begrijpen en, omgekeerd, de informatie die nodig is om te begrijpen hoe duurzaamheidsthema's de onderneming kunnen beïnvloeden. Het principe van dubbele materialiteit vereist dat entiteiten zowel naar binnen (outside-in) als naar buiten (inside-out) kijken om te begrijpen hoe de entiteit mens en milieu beïnvloedt. Als een duurzaamheidsthema vanuit een van beide of beide perspectieven materieel is, moet de onderneming erover rapporteren volgens de eisen in de ESRS. In het algemeen moeten alle rapporterende entiteiten het volgende verstrekken:
Strategie: Hun bedrijfsmodel en strategie, waaronder:
De veerkracht van hun bedrijfsmodel en strategie tegen risico's die samenhangen met duurzaamheidsthema's.
Kansen op het gebied van duurzaamheid.
Plannen om te waarborgen dat hun bedrijfsmodel en strategie aansluiten bij de transitie naar een duurzame economie en het doel om de opwarming van de aarde te beperken tot 1,5°C, in lijn met het Akkoord van Parijs en met het oog op klimaatneutraliteit in 2050.
Het meewegen van de belangen van stakeholders en hun impact op duurzaamheidsthema's.
De uitvoering van hun strategie met betrekking tot duurzaamheidsthema's.
Doelstellingen: tijdgebonden duurzaamheidsdoelen en de voortgang die is geboekt om deze te bereiken.
Governance: de rol van governance-, bestuurs- en toezichthoudende organen ten aanzien van duurzaamheidsfactoren.
Beleid: de relevantie van hun duurzaamheidsbeleid.
Beloningsregelingen: informatie over het bestaan van aan duurzaamheid gekoppelde beloningsprogramma's voor leden van governance-, bestuurs- en toezichthoudende organen.
Due diligence: het due diligence-proces dat is ingericht met betrekking tot duurzaamheidsthema's.
Impact: hun belangrijkste negatieve impact op duurzaamheidsfactoren.
Herstelmaatregelen: alle genomen maatregelen, en de resultaten daarvan, om feitelijke of potentiële negatieve gevolgen te voorkomen, te beperken, te herstellen of te beëindigen.
Risico's: hun belangrijkste risico's die samenhangen met duurzaamheidsthema's, waaronder hun belangrijkste afhankelijkheden op dit gebied, en hoe deze risico's worden beheerst.
CSRD-roadmap
De CSRD kent een gefaseerde implementatie, wat betekent dat het moment van rapporteren over duurzaamheidsthema's onder de CSRD en ESRS verschilt per type onderneming. De CSRD schetst de volgende tijdlijn:
Duurzaamheidsrapportage onder de CSRD en ESRS
De CSRD is verder uitgewerkt in technische standaarden voor duurzaamheidsrapportage, die ook wel de European Sustainability Reporting Standards (ESRS) worden genoemd. De ESRS bieden regels voor de opzet en de informatievereisten van het duurzaamheidsverslag. Ze bevatten richtsnoeren voor hoe het duurzaamheidsverslag eruit moet zien.
Het duurzaamheidsverslag heeft tot doel stakeholders inzicht te geven. Dit zijn personen die door de onderneming worden of kunnen worden beïnvloed. ESRS 1 deelt stakeholders in twee verschillende groepen in:
Financiële stakeholders: primaire gebruikers van algemene financiële verslaggeving. Hiertoe behoren bestaande en potentiële investeerders, kredietverstrekkers en andere schuldeisers. Maar ook andere gebruikers kunnen hiertoe behoren, zoals vakbonden, overheden en analisten. Het duurzaamheidsverslag biedt informatie die bijdraagt aan het begrip van de duurzaamheidsrisico's en -kansen van de onderneming.
Betrokken stakeholders: personen of groepen wier belangen – positief of negatief – worden of kunnen worden geraakt door de activiteiten van de onderneming en haar directe en indirecte zakelijke relaties in de waardeketen. Denk aan werknemers, klanten, omwonenden en belangengroepen die zich richten op milieu- en mensenrechtenthema's.
De overkoepelende standaarden gaan over hoe en waarover moet worden gerapporteerd, en over de structuur en strategie van de organisatie. De thematische standaarden behandelen thema's op het gebied van milieu, maatschappij en governance (ESG). De ESRS steunen op een dubbele materialiteitsanalyse om materiële impacts, risico's en kansen voor duurzaamheidsrapportage te identificeren.
Ongeacht de uitkomst van de materialiteitsanalyse moeten alle ondernemingen bepaalde informatie (waaronder bepaalde datapunten) verstrekken onder ESRS 2 (inclusief bijlage C).
ESRS 1 vereist dat de informatievereisten in ESRS 2, de 10 thematische ESRS en de sectorspecifieke ESRS de volgende rapportagegebieden omvatten:
Governance: de governanceprocessen, controls en procedures die worden gebruikt om impacts, risico's en kansen te monitoren en te beheersen.
Strategie: hoe de strategie en het bedrijfsmodel van de onderneming samenhangen met materiële impacts, risico's en kansen. Inclusief de strategie om impacts, risico's en kansen aan te pakken.
Beheer van impact, risico's en kansen: het proces waarmee impacts, risico's en kansen worden geïdentificeerd, beoordeeld en beheerst via beleid en maatregelen.
Metrieken en doelstellingen: hoe de onderneming haar prestaties meet, inclusief de voortgang van haar doelstelling.
Ondernemingen moeten een beperkte mate van zekerheid (limited assurance) verschaffen over hun gerapporteerde duurzaamheidsverslag. Dit gaat minder ver dan redelijke mate van zekerheid (reasonable assurance), maar vereist nog steeds samenwerking met een accountant. Bovendien moet het duurzaamheidsverslag in XHTML-formaat zijn en moeten bepaalde datapunten worden 'getagd' volgens een digitaal categorisatiesysteem. Er wordt momenteel gewerkt aan een European Single Access Point (ESAP) om stakeholders eenvoudig toegang te geven tot zowel financiële als duurzaamheidsinformatie.
De impact van de CSRD en ESRS zal voor veel ondernemingen enorm zijn. Ondernemingen moeten grote organisatorische veranderingen doorvoeren en investeren in informatie-, risicobeheer- en controlesystemen. Projective Group heeft een roadmap ontwikkeld om je te helpen voorbereiden op de verstrekkende verplichtingen die de CSRD oplegt.
Hoewel 'duurzaamheid' een breed begrip is, heeft de EC met de eerste set ESRS een consistent kader voor duurzaamheidsrapportage in Europa geboden. De volledige en passende dekking van de complexe vraagstukken rond duurzaamheid blijft echter een uitdaging. Om aan de CSRD en de ESRS te voldoen, moeten de duurzaamheidsverslagen van ondernemingen daarom volledig zijn en rekening houden met de volledige impact van hun activiteiten op economische, maatschappelijke en milieuthema's.
Onze consultants helpen je graag bij het opstellen van een duurzaamheidsverslag dat aan alle eisen van de CSRD en ESRS voldoet. Neem gerust contact met ons op.
