PSD3

Wat is de Payment Service Directive 3 (PSD3)?

De Payment Services Directive 3 (PSD3) is de nieuwste update van de regelgeving van de Europese Unie voor betaaldiensten, voortbouwend op het framework van PSD2. PSD3 beoogt de consumentenbescherming te versterken, concurrentie te bevorderen en de markt voor betaaldiensten binnen de EU te moderniseren.

Belangrijkste kenmerken van PSD3:

1. Versterkte consumentenbescherming
   PSD3 introduceert strengere maatregelen om consumenten te beschermen tegen fraude en om geschillenbeslechting te verbeteren. De vereisten voor Strong Customer Authentication (SCA) worden verder verfijnd om risico's in elektronische betalingen tegen te gaan.
2. Concurrentie bevorderen
   Door markttoetreding voor niet-bancaire betaaldienstverleners (PSP's) makkelijker te maken, stimuleert PSD3 innovatie en vergroot het de keuze voor consumenten.
3. Technologische modernisering
   Door in te spelen op de opkomst van digitale en mobiele betalingen zorgt PSD3 ervoor dat het regelgevingskader gelijke tred houdt met technologische ontwikkelingen.
4. Operationele veerkracht
   PSD3 handhaaft robuuste beveiligingsnormen en verlangt van PSP's dat ze incidentrapportage en de veerkracht tegen cyberaanvallen versterken.
5. Open finance
   In lijn met de open-financestrategie van de EU bevordert PSD3 beter delen van data en interoperabiliteit, wat efficiëntie en innovatie in de financiële dienstverlening stimuleert.
6. Bijgewerkte reikwijdte
   PSD3 verfijnt definities en breidt de reikwijdte uit naar nieuwe betaaldiensten en transacties die sinds PSD2 zijn ontstaan.

Al met al vertegenwoordigt PSD3 een belangrijke stap naar een veiliger, concurrerender en innovatiever betaalecosysteem in de EU.

Verschillen tussen PSD2 en PSD3

Hoewel PSD2 een belangrijke mijlpaal was, introduceert PSD3 diverse verbeteringen om in te spelen op opkomende uitdagingen:

1. Versterkte fraudepreventie
   PSD3 gaat evoluerende fraudetactieken zoals 'spoofing' tegen door IBAN-naamverificatie voor alle overschrijvingen te introduceren en het delen van fraude-informatie tussen PSP's te versterken.
2. Verbeterd open banking
   PSD3 verwijdert obstakels die open banking onder PSD2 belemmerden. Banken moeten nu dashboards aanbieden waarmee consumenten hun machtigingen voor het delen van data kunnen beheren.
3. Toegang voor niet-bancaire PSP's
   PSD3 zorgt ervoor dat niet-bancaire PSP's toegang hebben tot betaalsystemen en recht hebben op een bankrekening, wat het speelveld gelijktrekt.
4. Geïntegreerde frameworks
   Door regelgeving voor betaaldiensten en instellingen voor elektronisch geld samen te voegen, vereenvoudigt PSD3 de regelgevingsomgeving.
5. Gestroomlijnde consumentenrechten
   De transparantie in transacties, met name voor geblokkeerde tegoeden, wordt verbeterd, en ongebruikte tegoeden moeten sneller worden vrijgegeven.
6. Geharmoniseerde regelgeving
   PSD3 verwerkt meer bepalingen in direct toepasselijke EU-regelgeving, wat inconsistenties tussen lidstaten vermindert.

Deze updates zorgen ervoor dat PSD3 inspeelt op de uitdagingen van het huidige betaallandschap terwijl het de veiligheid en bruikbaarheid verbetert.

Wat is de reikwijdte van PSD3?

PSD3 is van toepassing op een breed scala aan betaaldienstactiviteiten, waaronder:

• Betaalinstellingen: omvat banken, instellingen voor elektronisch geld en niet-bancaire PSP's.
• Consumentenbescherming: introduceert strengere maatregelen voor fraudepreventie en transparantievereisten.
• Open banking: breidt de mogelijkheden voor het delen van data uit en vereist dashboards voor het beheer van machtigingen.
• Grensoverschrijdende diensten: verbetert de consistentie en veiligheid van grensoverschrijdende betalingen.

PSD3 weerspiegelt de inzet van de EU om een moderne, veilige en inclusieve markt voor betaaldiensten te creëren

Wat is de tijdlijn/status van PSD3?

De Payment Services Directive 3 (PSD3) bevindt zich momenteel in de voorstelfase, na een uitgebreid evaluatie- en consultatieproces. Hier volgt een overzicht van de tijdlijn en huidige status: 

1. Evaluatie van PSD2: 

• In 2022 voerde de Europese Commissie een evaluatie van PSD2 uit, waarbij input werd verzameld van stakeholders via openbare consultaties, expertgroepen en studies. Deze evaluatie belichtte zowel de successen als de tekortkomingen van PSD2 en vormde de basis voor PSD3. 

2. Consultaties met stakeholders: 

• In de loop van 2022 werd een reeks consultaties gehouden, waaronder een open publieke consultatie, gerichte consultaties en bijeenkomsten van expertgroepen. Deze consultaties vormden de basis voor het opstellen van PSD3 en zorgden ervoor dat het inspeelt op de evoluerende behoeften van de betaalmarkt. 

3. Publicatie van het voorstel: 

• Het concept van PSD3 werd in 2023 gepubliceerd. Dit voorstel omvat zowel een nieuwe richtlijn (PSD3) als een bijbehorende verordening (PSR) die samen het regelgevingskader voor betaaldiensten in de EU beogen te moderniseren. 

4. Wetgevingsproces: 

• Na publicatie ging het voorstel het wetgevingsproces van de EU in, waar het wordt beoordeeld en onderhandeld door het Europees Parlement en de Raad. Dit proces kan enkele maanden tot enkele jaren duren, afhankelijk van de complexiteit van de onderhandelingen. 

5. Implementatietijdlijn: 

• Zodra PSD3 is aangenomen, treedt het 20 dagen na publicatie in het Publicatieblad van de Europese Unie in werking. Lidstaten hebben dan 18 maanden om de richtlijn om te zetten in nationale wetgeving. 

6. Verwachte toepassing: 

• Uitgaande van een gebruikelijke wetgevingstijdlijn zou PSD3 rond 2025 kunnen worden toegepast, afhankelijk van wanneer het officieel wordt aangenomen en gepubliceerd. 

PSD3 doorloopt het wetgevingsproces, met een focus op het actualiseren en verbeteren van het bestaande framework van PSD2, het aanpakken van nieuwe uitdagingen in de betaalmarkt en het waarborgen van meer consumentenbescherming en marktefficiëntie in de hele EU. 

Wat is Strong Customer Authentication (SCA)?

SCA is een beveiligingsvereiste die is ontworpen om fraude in elektronische betalingen te verminderen. Het schrijft het gebruik voor van ten minste twee van de volgende:

• Iets wat je weet (bijv. wachtwoord of pincode)
• Iets wat je hebt (bijv. telefoon of smartcard)
• Iets wat je bent (bijv. vingerafdruk of gezichtsherkenning)

Implicaties voor bedrijven:

1. Verplichte naleving
   SCA is vereist voor de meeste onlinebetalingen. Bedrijven moeten systemen voor meerfactorauthenticatie implementeren.
2. Impact op klantervaring
   Hoewel SCA de veiligheid verbetert, kunnen extra stappen de gebruikerservaring beïnvloeden. Het stroomlijnen van authenticatieprocessen is cruciaal.
3. Vrijstellingen
   Bepaalde transacties, zoals betalingen met een lage waarde of terugkerende betalingen, kunnen in aanmerking komen voor vrijstellingen, wat soepelere betaalflows mogelijk maakt.
4. Technologische upgrades
   Bedrijven moeten mogelijk investeren in nieuwe authenticatietechnologieën om aan de SCA-vereisten te voldoen.

Het balanceren van veiligheid en gemak is essentieel om het vertrouwen van klanten te behouden en soepele betaalervaringen onder PSD3 te waarborgen.

Wat is de Payment Services Regulation (PSR)?

De Payment Services Regulation (PSR) vormt een aanvulling op PSD3 door specifieke, direct toepasselijke regels in de hele EU te handhaven, wat uniformiteit waarborgt en regelgevingsverschillen vermindert.

Belangrijkste aspecten van de PSR:

• Harmonisatie
  De PSR zorgt voor consistente handhaving van regels voor betaaldiensten in alle lidstaten.
• Technische standaarden
  Ze stelt voorwaarden vast voor systeemtoegang, beveiligingsprotocollen en transparantievereisten.
• Consumentenbescherming
  De verordening versterkt de waarborgen tegen fraude en zorgt voor heldere communicatie van betaalvoorwaarden.
• Toezicht
  De PSR verleent handhavingsbevoegdheden aan nationale autoriteiten en definieert sancties bij niet-naleving.

Samen moderniseren en harmoniseren PSD3 en de PSR de EU-markt voor betaaldiensten.

Hoe zijn PSD3 en de PSR gerelateerd?

PSD3 en de PSR vormen een geïntegreerd regelgevingskader voor betaaldiensten:

1. Complementaire rollen
   PSD3 legt de overkoepelende principes vast, terwijl de PSR specifieke regels uniform in de hele EU handhaaft.
2. Harmonisatie
   PSD3 laat nationale aanpassingen toe, maar de PSR waarborgt directe toepasselijkheid, wat inconsistenties vermindert.
3. Consumentenbescherming
   Beide versterken de veiligheid en transparantie, waarbij PSD3 updates introduceert en de PSR de handhaving waarborgt.
4. Implementatie
   PSD3 vereist nationale wetgeving, terwijl de PSR direct toepasselijk is in de hele EU.