Non-Financial Reporting Directive (NFRD)

NFRD wordt CSRD

In 2020 concludeerde de Europese Commissie (EC) dat de NFRD, in combinatie met de twee EC-richtsnoeren voor niet-financiële rapportage, niet het gewenste effect had. Om die reden (en als onderdeel van de Europese Green Deal) stelde de EC een nieuwe versie van de NFRD voor. Dit voorstel, de CSRD, trad op 5 januari 2023 in werking als onderdeel van het Sustainable finance-pakket van de EC.

Doordat deze richtsnoeren niet-bindend zijn, biedt de gerapporteerde informatie stakeholders onvoldoende inzicht om een goed beeld te krijgen van hoe de onderneming met duurzaamheidsthema's omgaat. De EC hoopt dat hoogwaardige en betrouwbare openbare rapportage over duurzaamheidsaspecten leidt tot meer financiering voor duurzame activiteiten. De technische uitwerking van de CSRD gebeurt via een gedelegeerde handeling die rechtstreeks van toepassing is: de European Sustainability Reporting Standards (ESRS).

NFRD versus CSRD: wat zijn de verschillen?

Onder de NFRD moeten ondernemingen die binnen de reikwijdte vallen niet-financiële informatie verstrekken. Deze term is eigenlijk onjuist, omdat die impliceert dat deze informatie vanuit financieel oogpunt niet relevant is. Informatie over duurzaamheid wordt echter steeds relevanter voor een goede beoordeling van de bedrijfsprestaties, en daarom introduceert de CSRD de term 'duurzaamheidsinformatie'.

Het bestuursverslag wordt aanzienlijk uitgebreid met een 'duurzaamheidsverslag', dat veel gedetailleerde informatie moet bevatten over de impact van bedrijfsactiviteiten op milieu, maatschappij en goed bestuur (ESG).

Naast het duurzaamheidsverslag moet de onderneming ook informatie verstrekken over het diversiteitsbeleid dat wordt gevoerd ten aanzien van het bestuur en, indien van toepassing, de raad van commissarissen.

Ten opzichte van de NFRD leidt de CSRD onder meer tot de volgende inhoudelijke wijzigingen:

• het uitvoeren van een materialiteitsanalyse om de materiële thema's te identificeren waarover moet worden gerapporteerd. Dit betreft enerzijds de impact van de onderneming op maatschappij en milieu, en anderzijds de impact van maatschappij en milieu op de onderneming zelf.
• het formuleren van langetermijndoelstellingen en -beleid op het gebied van milieu, maatschappij en governance (in lijn met het Klimaatakkoord van Parijs).
• het uitvoeren van een doorlopend due diligence-proces op de eigen onderneming en de waardeketen, om duurzaamheidsrisico's en negatieve effecten op mens en klimaat tijdig te signaleren.
• gedetailleerdere rapportagevereisten en verplicht gebruik van Europese standaarden voor duurzaamheidsrapportage.
• rapporteren in lijn met de SFDR en de Taxonomieverordening.
• verplichte controle van de onder de CSRD gepubliceerde informatie.
• de informatie moet 'machineleesbaar' zijn en kunnen worden opgenomen in het European Single Access Point.

Een ander belangrijk verschil tussen de NFRD en de CSRD is de reikwijdte. De reikwijdte van de CSRD is een stuk groter dan die van de NFRD. De CSRD is naar verwachting van toepassing op ongeveer 50.000 ondernemingen die in de EU actief zijn, terwijl de NFRD gold voor minder dan 12.000 ondernemingen.

Onze artikelen leggen CSRD-naleving in meer detail uit. Wil je op de hoogte blijven van ontwikkelingen in de CSRD en andere ESG-wet- en regelgeving? Onze maandelijkse Risk & Compliance-nieuwsbrief houdt je op de hoogte.

Over de NFRD

NFRD staat voor Non-Financial Reporting Directive, of in het Nederlands 'richtlijn niet-financiële rapportage' (afgekort tot NFI-richtlijn). Om meer te weten te komen over de eisen uit de NFRD, is het belangrijk eerst te begrijpen wat niet-financiële rapportage is en waarom die belangrijk is.

Wat is niet-financiële rapportage?

Niet-financiële rapportage omvat het rapporteren over milieu-, sociale en personeelsaangelegenheden, eerbiediging van mensenrechten en de bestrijding van corruptie en omkoping. Bepaalde grote ondernemingen zijn verplicht deze informatie jaarlijks in hun bestuursverslag op te nemen. In een zogenoemde 'niet-financiële verklaring' moeten zij een getrouw en volledig beeld geven van hun risico's, beleid en resultaten op deze gebieden. Dit moet leiden tot een goed begrip van de ontwikkeling, prestaties en positie van de onderneming, en de impact van haar activiteiten op de maatschappij.

In 2013 concludeerde het Europees Parlement (EP) dat het voor het bedrijfsleven belangrijk is duurzaamheidsinformatie te verstrekken om duurzaamheidsrisico's aan te geven en het vertrouwen van investeerders en consumenten te vergroten. Volgens het EP is rapportage van niet-financiële informatie (NFI) belangrijk om verandering teweeg te brengen naar een duurzame wereldeconomie, door langetermijnwinstgevendheid te combineren met sociale rechtvaardigheid en milieubescherming. In dat verband helpt zulke rapportage om de duurzaamheidsprestaties van ondernemingen en hun impact op de maatschappij te meten, te monitoren en te beheersen.

Wat zegt de wet over niet-financiële rapportage?

Europa

De hierboven genoemde positie van het EP leidde in oktober 2014 tot de vaststelling van de Europese Non-Financial Reporting Directive. De opname van de woorden 'ten minste' in artikel 1 NFRD laat zien dat de lijst met thematische aspecten waarover moet worden gerapporteerd niet-limitatief is. Er kunnen dus ook andere niet-financiële aspecten onder vallen. De onderneming moet zelf beoordelen welke informatie relevant ('materieel') is. Dit gebeurt op basis van een eigen analyse van hoe belangrijk die informatie is om haar ontwikkeling, prestaties, positie en impact te begrijpen.

Op grond van artikel 2 NFRD werd deze richtlijn in 2017 en 2019 gevolgd door (niet-bindende) richtsnoeren voor niet-financiële rapportage van de Europese Commissie (EC). Het doel van deze richtsnoeren is 'ondernemingen te helpen hoogwaardige, relevante, nuttige, consistente en beter vergelijkbare niet-financiële (milieu-, sociale en governance-)informatie openbaar te maken op een manier die veerkrachtige en duurzame groei en werkgelegenheid bevordert en transparantie voor stakeholders waarborgt'.

De richtsnoeren van 2017 bevatten veel kaders die ondernemingen als uitgangspunt kunnen gebruiken bij hun niet-financiële rapportage, zoals die van het Global Reporting Initiative, de International Integrated Reporting Frameworks en de Sustainable Development Goals van de Verenigde Naties. De richtsnoeren van 2019 vullen die van 2017 aan op het gebied van klimaatrapportage, met als uitgangspunt de aanbevelingen van de Task Force on Climate-related Financial Disclosures.

Nederland

Doordat de NFRD een richtlijn is, moest deze om van toepassing te worden eerst worden omgezet in nationale wetgeving in alle EU-lidstaten. Voor Nederland gebeurde dit via twee besluiten: het Besluit bekendmaking diversiteitsbeleid van december 2016 en het Besluit bekendmaking niet-financiële informatie van maart 2017. Deze besluiten verplichten grote beursgenoteerde ondernemingen, banken en verzekeraars sinds 2018 (over verslagjaar 2017) om een niet-financiële verklaring in hun bestuursverslag en een diversiteitsverklaring in hun corporategovernanceverklaring op te nemen. 'Groot' betekent hier dat aan ten minste twee van de volgende drie eisen moet worden voldaan:

• een balanstotaal van meer dan € 20 miljoen;
• een netto-omzet van meer dan € 40 miljoen;
• een gemiddeld aantal werknemers over het boekjaar van meer dan 250 (rapportage over diversiteitsbeleid) respectievelijk meer dan 500 (de overige niet-financiële rapportage).

Niet-financiële rapportage in de praktijk: wat vindt de AFM?

In 2018 en 2019 onderzocht de Autoriteit Financiële Markten (AFM) de naleving van de nieuwe rapportageregels.

Op basis van een rapport uit 2018 kan worden geconcludeerd dat de toezichthouder verre van tevreden was. Na haar thematische onderzoek naar NFI in de bestuursverslagen van 89 ondernemingen concludeerde de AFM dat de rapportage over verschillende niet-financiële aspecten 'kan en moet verbeteren'.

Hoe kunnen wij helpen?

Heb je hulp nodig bij de naleving van de NFRD of andere wet- en regelgeving? Met een compliance-quickscan of gap-analyse kunnen onze consultants helder inzicht geven in de mate waarin je onderneming voldoet aan de huidige wettelijke regels, bezien in het licht van de verwachtingen van toezichthouders. Zij kunnen je ook adviseren over de impact van toekomstige wet- en regelgeving op je organisatie. Zodat je zo goed mogelijk bent voorbereid op wat komen gaat. Neem gerust contact met ons op.